કશું ગુમાવ્યા વગર લખાણ ટૂંકું કેવી રીતે કરવું?
Private Writing Assistant
તમારા ડિવાઇસ પર જ ચાલતા AI વડે વ્યાકરણ તપાસો અને લખાણ ફરીથી લખો. મફત.
Chromeમાં ઉમેરો
Safariમાં ઉમેરો
ટૂંકમાં
જે શબ્દોમાં અર્થ નથી તે કાપો, જેમાં છે તે નહીં. મોટા ભાગના ડ્રાફ્ટ ખાલી શરૂઆત, એક જ વાત બે વાર કહેતા શબ્દો, ઉપરાઉપરી ખચકાટના શબ્દો અને ક્રિયાપદ છુપાવતાં નામ કાઢવાથી દેખીતી રીતે ટૂંકા થઈ જાય છે. પછી એક વાર ફરી વાંચીને જુઓ કે દરેક હકીકત અને દરેક વિનંતી ટકી રહી.
ધ્યેય ટૂંકું નહીં, સ્પષ્ટ છે
વાચકોને લંબાઈનો વાંધો નથી; રાહ જોવાનો છે. અર્થ વગરનો દરેક શબ્દ તેમને મુદ્દા સુધી પહોંચતાં પહેલાં વાક્ય થોડું વધુ યાદ રાખવા મજબૂર કરે છે. આવા શબ્દો કાપવાથી લખાણ ઝડપથી વંચાય છે, અધૂરું નથી થતું.
એટલે પ્રશ્ન એ નથી કે કેટલા શબ્દો કાઢવા. પ્રશ્ન એ છે કે કયા શબ્દો ન હોય તો વાચકને તેની ખોટ સાલશે. એકેયની નહીં, તો તે જઈ શકે.
પાંચ કાપ જેમાં ભાગ્યે જ કશું ગુમાય
- ખાલી શરૂઆત. “આપને જણાવવાનું કે”, “બસ એટલું કહેવું હતું કે”, “એ નોંધવું રહ્યું કે”. તે પછી જે આવે ત્યાંથી શરૂ કરો.
- એક જ વાત બે વાર કહેતા શબ્દો. “અગાઉથી પૂર્વઆયોજન”, “આખરી અંતિમ પરિણામ”, “દરેક અને પ્રત્યેક”, “સૌપ્રથમ અને પહેલું”. એક શબ્દ પૂરતો છે. પણ ગુજરાતીના જોડિયા શબ્દો (“કામકાજ”, “દેખરેખ”), પડઘા શબ્દો (“ચા-બા”) અને દ્વિરુક્તિ (“ધીમે ધીમે”) પુનરુક્તિ નથી, ભાષાનો સ્વાભાવિક ભાગ છે; તેમને ન કાપો. કોઈ ક્ષેત્રની નક્કી જોડીઓ, જેમ કે કરારમાં “રદ અને બિનઅસરકારક”, પણ જુદી વાત છે.
- ઉપરાઉપરી ખચકાટ. “કદાચ થોડુંક સંભવતઃ મોડું” ત્રણ વાર ખચકાય છે. જે સાચું હોય તે એક પસંદ કરો, કે હકીકત કહો: “બે દિવસ મોડું”.
- સાદું ક્રિયાપદ છુપાવતા ભારે શબ્દસમૂહો. “નિર્ણય લેવો” જેવાં સંયુક્ત ક્રિયાપદ ગુજરાતીમાં સ્વાભાવિક છે, પણ સરકારી શૈલીની લાંબી સાંકળો નહીં: “વિશ્લેષણ કરવામાં આવશે” એટલે “વિશ્લેષણ કરીશું”; “સહાય પૂરી પાડવી” એટલે “મદદ કરવી”; “ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યું” ઘણી વાર બસ “આપ્યું”.
- આગલા વાક્યની જાહેરાત કરતાં વાક્યો. “બજેટ વિશે મારે કેટલીક વાતો કહેવી છે.” કહી દો.
દરેક ભાષાનાં પોતાનાં આવાં રૂપ હોય છે. ઔપચારિક ગુજરાતી ઈમેલની ખાલી શરૂઆત અંગ્રેજી ઈમેલ કરતાં જુદી હોય છે, પણ બંને સામાન્ય રીતે નીકળી શકે.
એક ઉદાહરણ
હું આપને ફક્ત એટલું જણાવવા માંગતો હતો કે અમારી પાસે ઉપલબ્ધ તમામ વિકલ્પોની કાળજીપૂર્વક વિચારણા અને સંપૂર્ણ સમીક્ષા કર્યા પછી અમે બીજી દરખાસ્ત સાથે આગળ વધવાનો નિર્ણય લીધો છે, જે અમારા મતે હાલના તબક્કે શ્રેષ્ઠ શક્ય વિકલ્પ છે.
બધા વિકલ્પો જોયા પછી અમે બીજી દરખાસ્ત પસંદ કરી છે: અમારા મતે એ જ શ્રેષ્ઠ છે.
બીજું રૂપ દરેક હકીકત રાખે છે: સમીક્ષા થઈ, તેમાં બધા વિકલ્પો હતા, બીજી દરખાસ્ત જીતી, અને આ અમારો મત છે. તે ભૂમિકા, બેવડા શબ્દો (“કાળજીપૂર્વક વિચારણા” અને “સંપૂર્ણ સમીક્ષા”) અને ભરતી (“હાલના તબક્કે”) છોડી દે છે. લંબાઈ ત્રીજા ભાગની રહે છે.
શું ન કાપવું
કેટલાક શબ્દો ભરતી જેવા લાગે છે પણ વજન ધરાવે છે. તેમને રાખો:
- નામ, આંકડા અને તારીખો. “જલદી” એ “શુક્રવાર 14 માર્ચ સુધીમાં” કરતાં ટૂંકું છે, પણ સંદેશો એ જ નથી.
- કારણો. “કૃપા કરી ફાઇલમાં ફેરફાર ન કરશો” કરતાં “કૃપા કરી ફાઇલમાં ફેરફાર ન કરશો; રાત્રે ઇમ્પોર્ટ તેમાંથી જ ચાલે છે.” વધુ અસરકારક છે.
- સંબંધ માંગે એવો વિવેક. આભાર કે અભિવાદન ભરતી નથી. કેટલીક ભાષાઓ અને ઑફિસોમાં એ છોડી દેવું ઉદ્ધત લાગે છે.
- સાચી અનિશ્ચિતતા. તમને હજી ખબર ન હોય, તો “કદાચ” માહિતી છે. જે ખચકાટ તમે ખરેખર કહેવા નથી માંગતા તે કાપો, જે માંગો છો તે નહીં.
બીજા તબક્કે કાપો
લખતાં લખતાં ન કાપો. ડ્રાફ્ટ લખવા અને છાંટવા માટે જુદા પ્રકારનું ધ્યાન જોઈએ, અને બંને સાથે કરવાથી બંને ધીમાં પડે છે. આખું રૂપ લખો, શક્ય હોય તો થોડો વિરામ લો, પછી છાંટો. ડ્રાફ્ટ મોટેથી વાંચવો મદદ કરે છે: જે શબ્દોની જરૂર નથી તેના પર તમે અટકશો.
કાબૂમાં ન આવતું વાક્ય Private Writing Assistantમાં પસંદ કરો, “ફરીથી લખો” દબાવો અને “ટૂંકું” પસંદ કરો. ફેરફારો હાઇલાઇટ કરેલું કસાયેલું રૂપ એ જ ભાષામાં મળે છે. તેને તમારા વાક્ય સાથે સરખાવો અને જે હજી તમે કહેવા માંગતા હતા એ બધું કહે તે રાખો. આ તમારા કમ્પ્યુટર પર Chrome Built-in AI સાથે ચાલે છે, તેથી ડ્રાફ્ટ ક્યાંય મોકલાતો નથી. તે કેવી રીતે કામ કરે છે માં તમારા લખાણનું શું થાય છે તે જણાવ્યું છે.
101 ભાષાઓમાં વાક્યને ટૂંકું, સરળ કે વધુ વ્યાવસાયિક બનાવીને ફરીથી લખો: Chromeમાં Private Writing Assistant ઉમેરો. તે મફત છે અને કોઈ એકાઉન્ટની જરૂર નથી.